Breadcrumbs

[YouAreHere]

  • Home
  • News
  • RensenDriessen en DMC over de Ultra Light-tankers van Somtrans
somtrans lng (top)

RensenDriessen en DMC over de Ultra Light-tankers van Somtrans 'Lichtgewichten' voor laagwater

26 januari 2021

De twee Ultra Light-binnenvaarttankers die de Belgische rederij Somtrans laat bouwen, hebben een laagwatercasco dat is ontworpen door RensenDriessen. Damen Marine Components dacht mee over het achterschip, waarin het FLEX Tunnelsysteem is ingebouwd. “Geladen of ongeladen, hiermee hebben we altijd de ‘best of both worlds’.

Bij Somtrans zitten ze niet stil. Na de vierde en laatste megabinnenvaarttanker uit hun XXL-serie bouwt de Belgische rederij in 2021 ook nog eens twee zogenoemde Ultra Light-tankers. Even lang (135 meter) als de XXL-tankers, maar minder breed (18 in plaats van 22,80 meter) en met een speciaal laagwatercasco dat is ontwikkeld door RensenDriessen Shipbuilding.

Leo van Zon, Area Sales Manager Damen Marine Components

Ultra Light is niet het eerste shallow water-design van de Zwijndrechtse scheepsontwerper. “Wij hebben al ervaring opgedaan met ons MoneyMaker-concept”, vertelt RensenDriessen-eigenaar Wim Driessen. “Daar was duidelijk behoefte aan en dat werkt heel goed. Niet één of andere modekreet die lekker bekt, maar gewoon een schip dat zo functioneert dat je aan het einde van het jaar daadwerkelijk ziet: ik heb echt meer geld overgehouden.”

Die behoefte is er de laatste jaren, vanwege de lagere waterstanden op de Rijn, alleen maar groter op geworden. Ook Somtrans moet anticiperen om ook op geringe diepgang toch nog voldoende lading mee te kunnen nemen, zodat ze hun klanten van grondstoffen kunnen blijven voorzien.

Vaarprofiel

Het bepalen van het vaarprofiel vormde het startpunt voor het Ultra Light-ontwerp. “Somtrans heeft met hun klanten afspraken gemaakt om een bepaald tonnage te vervoeren over de Rijn”, zegt Driessen. “Daar komt uit voort dat het schip dat draagvermogen dan ook moet hebben. Dat was een van de belangrijkste ontwerpdoelstellingen. Daarna kijk je hoe je het ontwerp verder kunt optimaliseren. Het schip moet natuurlijk ook goed functioneren en met een zo gering mogelijk brandstofverbruik aan een bepaalde snelheid komen om het zo tijdig en efficiënt mogelijk op zijn plaats van bestemming te krijgen.”

MTS Adventure Money Maker 3 design

Al die kritische succesfactoren hebben geleid tot een shallow water-design dat op verschillende punten onderscheidend is. Denk daarbij aan het lijnenplan en aan het gebruik van speciaal, dunner staal dat sterker is en meer energie kan opvangen dan normaal staal, waardoor je minder dik hoeft te bouwen en gewicht bespaart.

In het ontwerp is ook de holte van het schip onder handen genomen. Driessen: “Geef je een schip van 18 meter breed een holte van 5 in plaats van 4 meter, dan heb je het over een meter verschil op vijf schotten van voor naar achter, twee keer de buitenhuid, twee keer de binnenzijde van de ladingtank en de vouwschotten en de tankverdeling. Als dat allemaal een meter scheelt, dan bespaar je ontzettend veel bouwgewicht. Dat heeft twee voordelen: je draagt meer, omdat het schip minder weegt, en de kostprijs is gunstiger omdat je minder staal kwijt bent.”

“Je hebt uiteraard wel een bepaald cubage nodig; vandaar dat het schip 18 meter breed is geworden. Je moet ook de volumes kunnen transporteren, want je hebt niet alleen producten met een soortelijk gewicht van 1 maar ook van bijvoorbeeld 0,7. Dat moet ook nog steeds passen. Daar ligt ook de uitdaging: waar vind ik dat optimum? Bij dit design is dat gelukt. Volgens de klant in ieder geval wel, en wie zijn wij om dat tegen te spreken?”

FLEX Tunnels

Een belangrijke rol in het shallow water-ontwerp is weggelegd voor de twee Van der Velden® FLEX Tunnelsystemen die in de scheepsromp zijn geïntegreerd. Somtrans wilde dat graag, omdat ook hun vier XXL-tankers zijn voorzien van deze in- en uitklapbare tunnels. “Door de goede ervaringen die wij daarmee hebben, stond dat voor ons vast”, aldus Ben Grootenboer, Fleet Manager bij Somtrans.

De scheepsontwerper kwam het ook goed uit. In vergelijking met een conventioneel tunnelsysteem kunnen FLEX Tunnels namelijk ingetrokken worden wanneer ze operationeel gezien niet nodig zijn. “Je wilt te allen tijde weg kunnen varen, ook bij laagwater”, legt Wim Driessen uit. “De schroef moet dus water hebben. In sommige vaarcondities, geladen bijvoorbeeld, kan een tunnel echter ook weerstand veroorzaken. Met de FLEX Tunnels hebben we de ‘best of both conditions’, het beste van beide werelden. Als je de tunnel nodig hebt, dan kun je ’m gebruiken. Heb je de tunnel niet meer nodig, dan klap je ’m in. In beide gevallen ben je optimaal.”

RensenDriessen ontwierp in 2015 het eerste schip dat van FLEX Tunnels werd voorzien, de Rhenus Duisburg, en paste het systeem ook daarna verschillende malen toe. Niet voor niets werd Leo van Zon, Area Sales Manager van Damen Marine Components in Hardinxveld-Giessendam, ook al in een vroeg stadium bij het Ultra Light-ontwerp betrokken. Samen met de ingenieurs van RensenDriessen keek hij uitgebreid naar het onderwaterschip, om tot een optimale afstemming te kunnen komen met de FLEX Tunnels, de straalbuizen die in de tunnels zijn verwerkt en het roer- en stuurwerk; al deze systemen zijn afkomstig van DMC.

“Het is essentieel om vanaf het begin mee te kunnen denken”, stelt Van Zon. “Om met de eigenaar het vaarprofiel vast te stellen en de juiste ontwerpparameters voor een FLEX Tunnel te kunnen vastleggen. Uiteindelijk komt het altijd neer op compromissen. Een grotere schroef geeft een hoog rendement, maar daarmee kun je niet op ondieptes varen. In dat geval moet je de schroef kleiner maken, tot het maximaal haalbare met het oog op het vermogen dat nodig is om het schip nog de benodigde snelheid te geven. Waarbij het in combinatie met de FLEX Tunnels op de gewenste geringe diepgang kan varen en genoeg lading kan meenemen. Dat is altijd een kwestie van compromissen sluiten.”

Vertrouwen

De samenwerking tussen RensenDriessen en Damen Marine Components gaat al zeker 25 jaar terug, als het niet langer is. Onderling vertrouwen is daarbij het uitgangspunt. Driessen: “Een klant kan bij ons niet alleen een casco bestellen, maar ook het complete schip, wat Somtrans doet. In de afbouwbestekken nemen wij dan altijd de DMC/Van der Velden®-componenten op, zoals straalbuizen en stuurwerken. De communicatie is goed, de producten zelf zijn heel erg goed en dat is het belangrijkste, en de samenwerking is gewoonweg prima.”

Nadat de Ultra Light-casco’s (met ingebouwde FLEX Tunnels) zijn gearriveerd vanuit China, worden de beide Somtrans-tankers in de eerste helft van 2021 afgebouwd bij scheepswerf De Gerlien van Tiem in Druten. Ze zullen worden voorzien van dual fuel-motoren die zowel op gasolie als op LNG kunnen varen en dat past wel bij dit toch al bijzondere project, waar Wim Driessen niet zonder reden trots op is. “Wij zijn er blij mee en hebben er een goed gevoel bij. Omdat we er zelf in geloven, maar vooral ook omdat de klant het heel erg ziet zitten.”

Wim Driessen, eigenaar RensenDriessen